LICINIAE-AMIATI-BE-NEMERENTI-VIXIT


Πρωτοχριστιανικά σύμβολα 
και η σημασία τους


Χριστιανικά σύμβολα

Αγαπητοί αναγνώστες σε αυτήν την δημοσίευση θα δούμε εν συντομία κάποια πρωτοχριστιανικά σύμβολα και τη σημασία τους.
Την σειρά την λαμβάνουμε από τον Κλήμη Αλεξανδρείας 150-215 μΧ και τις συμβουλές του για τις σφραγίδες των Χριστιανών και τις παραστάσεις που πρέπει να έχουν.
Συμβουλεύει ο Κλήμης: Αι δε σφραγίδες ημίν ἔστων (ας είναι) πελειάς, (περιστέρι) ἢ ἰχθύς, ἢ ναύς (πλοίο) ουρανοδρομούσα (που ταξιδεύει στους ουρανούς), ἢ λύρα μουσική, η κέχρηται (που χρησιμοποιεί ο) Πολυκράτης, ἢ άγκυρα ναυτική, ην Σέλευκος ενεχαράττετο (χάραζε/σκάλιζε) τη γλυφή (με τη σμίλη)  κἄν ἁλιεύων τις η, Αποστόλου μεμνήσεται, και των εξ ὕδατος ανασπωμένων παιδίων. Εδώ βλέπουμε και την αναφορά "εξ ὕδατος ανασπωμένων παιδίων" δηλαδή μικρά παιδιά που έβγαιναν από το νερό, έτσι γίνεται φανερό ότι η βάπτιση σε μικρή ηλικία είναι Αποστολική πρακτική, δηλαδή οι διάφοροι οι οποίοι είναι ενάντιοι στον > Νηπιοβαπτισμό < βρίσκονται σε αίρεση.


 Περιστέρι - Πελειάς
Συμβολίζει την αγνότητα την σωτηρία και την ειρήνη, το βλέπουμε ως αγγελιοφόρο καλών νέων και της ειρήνης μετά τον κατακλυσμό. Είναι επίσης σύμβολο ακακίας και ακεραιότητας, ο Χριστός το φέρνει παράδειγμα και μας λέγει να γίνουμε ἀκέραιοι ὡς αἱ περιστεραί. Με την μορφή περιστεριού έχουμε το Άγιο Πνεύμα κατά την βάπτιση του Ιησού καὶ ἐμαρτύρησεν Ἰωάννης λέγων ὅτι τεθέαμαι τὸ Πνεῦμα καταβαῖνον ὡς περιστερὰν ἐξ οὐρανοῦ, καὶ ἔμεινεν ἐπ’ αὐτόν·

Ψάρι - Ιχθύς
Είναι το πιο δημοφιλές και σύνηθες σύμβολο, μας δίδει την περίληψη για το τι είναι ο Ιησούς. Ιησούς Χριστός Θεού Υιός Σωτήρ = Ι.Χ.Θ.Υ.Σ. Το ψάρι συμβολίζει και τον βαπτισμένο, υπάρχει η εικόνα ψαριού και άρτων η οποία συμβολίζει την Θεία Ευχαριστία. Ο Κλήμης το οποίου είδαμε στην αρχή την αναφορά στα σύμβολα λέγει για τον Χριστό ότι "αλιεύ μερόπων των σωζομένων, πελάγους κακίας ιχθύς αγνούς κύματος εχθρού γλυκερά ζωή δελεάζων".

Πλοίο - Ναύς
Συμβολίζει την Εκκλησία που πορεύεται προς τον Χριστό, τον ασφαλή λιμένα, αλλά συμβολίζει επίσης και τον Χριστιανό ο οποίος πορεύεται στην ζωή εν μέσω καλών αλλά και κακών συνθηκών. Πλοίο που πηγαίνει στον ουρανό συμβολίζει την Εκκλησία που πηγαίνει στην Άνω Ιερουσαλήμ, τον παράδεισο δηλαδή. Λέγει ο Άγιος Ιππόλυτος, "η Εκκλησία ως ναύς εν πελάγει χειμάζεται μεν αλλ' ουκ απόλλυται. Έχει γάρ μεθ' εαυτής τον έμπειρο κυβερνήτη Χριστόν, φέρει δεν εν μέσω και το τρόπαιον, το κατά του θανάτου, ως τον σταυρόν του Κυρίου μεθ' εαυτής βαστάζουσα", δηλαδή, η Εκκλησία είναι σαν πλοίο μέσα στο τρικυμισμένο πέλαγος αλλά δεν χάνεται, έχει μαζί της τον έμπειρο κυβερνήτη Χριστό και στην μέση σαν κατάρτι το τρόπαιο που κατάργησε τον θάνατο, τον Σταυρό.
 
Λύρα
Η λύρα συμβολίζει την ωραιότητα και την γλυκύτητα των λόγων του Ευαγγελίου. Όπως η λύρα μαγεύει έτσι και ο λόγος του Θεού είναι ωραίος στα αυτιά των ανθρώπων, έχει ευεργετική επίδραση επάνω τους, είναι η εικόνα με την λύρα του Απόλλωνα και του Ορφέα.

Άγκυρα
Συμβολίζει την ελπίδα και την σταθερότητα, επίσης συμβολίζει την ασφάλεια των εντολών του Χριστού που σταθεροποιούν τον Χριστιανό στις τρικυμίες και τις δοκιμασίες της ζωής. Ο Κλήμης όπως είδαμε πριν λέγει ότι ο Χριστός είναι αυτός που ψαρεύει και σώζει τους ανθρώπους από το πέλαγος της κακίας. Το επάνω μέρος της έχει το σχήμα του Σταυρού και μας υπενθυμίζει την σωτηρία δια του Σταυρού, αυτό το επάνω μέρος της που μοιάζει με Σταυρό ήταν κρυφό σύμβολο του Σταυρού κατά τους διωγμούς. Ο απόστολος Παύλος ομιλεί για άγκυρα λέγοντας ἰσχυρὰν παράκλησιν ἔχομεν οἱ καταφυγόντες κρατῆσαι τῆς προκειμένης ἐλπίδος· ἣν ὡς ἄγκυραν ἔχομεν τῆς ψυχῆς ἀσφαλῆ τε καὶ βεβαίαν. Δηλαδή: Αυτήν την ελπίδα την έχουμε σαν άγκυρα της ψυχής ασφαλή και σταθερή, η οποία εισέρχεται και μας κρατά σταθερά ενωμένους προς τον ουρανό. Υπάρχει και σε συνδυασμό με το ψάρι αυτή η εικόνα δηλώνει ότι η ελπίδα μας είναι με τον ΙΧΘΥΣ δηλαδή τον Χριστό. 

Παγώνι
Συμβολίζει την αθανασία της ψυχής για αυτό χρησιμοποιείται και στα μνήματα ή στα τέμπλα των Εκκλησιών, επίσης συμβολίζει την μέλλουσα αφθαρσία του σώματος αλλά και την μακροζωία.

Ελιά
Συμβολίζει την αθανασία την ειρήνη και την ευσπλαχνία, περιστέρι με κλαδί στο ράμφος συμβολίζει την Θεϊκή ευσπλαχνία. Κλαδί ελιάς με πολλούς καρπούς συμβολίζει τις ευλογίες τις οποίες ο Κύριος στέλνει στους πιστούς, ἐγὼ δὲ ὡσεὶ ἐλαία κατάκαρπος ἐν τῷ οἴκῳ τοῦ Θεοῦ· ἤλπισα ἐπὶ τὸ ἔλεος τοῦ Θεοῦ εἰς τὸν αἰῶνα καὶ εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος, δηλαδή: εγώ όμως θα είμαι μέσα στον οίκο του Κυρίου όπως η κατάκαρπη ελιά, στήριξα την ελπίδα μου στο έλεος του Θεού μου πάντοτε, στους αιώνας των αιώνων. Μικρό δένδρο ελιάς συμβολίζει τα ευσεβή παιδιά τα οποία θα φέρουν καρπούς οἱ υἱοί σου ὡς νεόφυτα ἐλαιῶν κύκλῳ τῆς τραπέζης σου, αυτός ο στίχος του Ψαλμού 127 λέγεται και στην ακολουθία του γάμου. Ο απόστολος Παύλος παρομοιάζει την Εκκλησία με ήμερη ελιά, ἐνεκεντρίσθης εἰς καλλιέλαιον και τον άνθρωπο με κλαδί που από την αγριελιά κεντρίζεται στην ήμερη ελιά. 

Α - Ω
Τα γράμματα του αλφαβήτου Α και Ω συμβολίζουν τον Χριστό, την αρχή και το τέλος. Εγώ ειμί το Άλφα και το Ωμέγα λέει ο Χριστός στην Αποκάλυψη. Είναι η αρχή, δηλαδή δημιουργός της κτίσης, αλλά και το τέλος, δηλαδή ο συντηρητής του σύμπαντος και ο οδηγός του προς την τελείωση.

Στεφάνι
Συμβολίζει την νίκη, την αιώνια ζωή, γίνου πιστὸς ἄχρι θανάτου, καὶ δώσω σοι τὸν στέφανον τῆς ζωῆς, συμβολίζει επίσης την ευτυχία και την δόξα, ἀπόκειταί μοι ὁ τῆς δικαιοσύνης στέφανος, ὃν ἀποδώσει μοι ὁ Κύριος λέει ο απόστολος Παύλος. Την νίκη μεταξύ άλλων, συμβολίζουν και τα στεφάνια στον γάμο, νίκη κατά της αμαρτίας και κατά της απαγορευμένης ηδονής.

Λέων
Συμβολίζει την δύναμη την μεγαλοπρέπεια αλλά και την καταστροφική μανία. Ο Ιακώβ παρομοιάζει τον Χριστό ως σκύμνο λέοντος Ιούδα, σκύμνος είναι το μικρό λιονταράκι. Η Αποκάλυψη παρομοιάζει τον Χριστό με λιοντάρι που νικάει ἰδοὺ ἐνίκησεν ὁ λέων ὁ ἐκ τῆς φυλῆς Ἰούδα. Με την δεύτερη έννοια έχουμε να παρομοιάζεται ο διάβολος ως λέων ορυόμενος περιπατεῖ ζητῶν τίνα καταπίῃ δηλαδή όμοιος με λιοντάρι που βρυχάται και προσπαθεί να κατασπαράξει.

Αρνίο
Συμβολίζει τον σταυρωμένο Ιησού ο οποίος θυσιάζεται στον Σταυρό, στην Αποκάλυψη παρουσιάζεται ο Χριστός ως σφαγμένο αρνίο καὶ εἶδον ἐν μέσῳ τοῦ θρόνου καὶ τῶν τεσσάρων ζῴων καὶ ἐν μέσῳ τῶν πρεσβυτέρων ἀρνίον ἑστηκὸς ὡς ἐσφαγμένον, ο Χριστός είναι ο αμνός του Θεού, λέει ο Ιωάννης ο Πρόδρομος τῇ ἐπαύριον βλέπει ὁ Ἰωάννης τὸν Ἰησοῦν ἐρχόμενον πρὸς αὐτὸν καὶ λέγει· ἴδε ὁ ἀμνὸς τοῦ Θεοῦ ὁ αἴρων τὴν ἁμαρτίαν τοῦ κόσμου. Επίσης έχουμε παράσταση με ποιμένα και αμνό στους ώμους η οποία συμβολίζει τον Χριστό που σώζει τον άνθρωπο, ἦλθε γὰρ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου σῶσαι τὸ ἀπολωλός.

δένδρο Φοίνικας
Συμβολίζει την δικαιοσύνη και τον δίκαιο άνθρωπο. Τα κλαδιά της συμβολίζουν την νίκη κατά του θανάτου δίκαιος ως φοίνιξ ανθήσει λέγει ο Ψαλμός 91. Οι πρώτοι Χριστιανοί συνόδευαν τους νεκρούς με κλαδιά φοίνικα στα χέρια αλλά και στην Αποκάλυψη βλέπουμε το πλήθος που είναι μπροστά από τον θρόνο του Θεού να κρατάει κλαδιά φοινίκων καὶ φοίνικες ἐν ταῖς χερσὶν αὐτῶν·. Το Άσμα Ασμάτων παρομοιάζει το ωραίο παράστημα με τον φοίνικα λέγοντας ωμοιώθης τω φοίνικι.

 Άμπελος
Συμβολίζει τον Χριστό ο οποίος είπε Ἐγώ εἰμι ἡ ἄμπελος ἡ ἀληθινή, συμβολίζει την Θεία Κοινωνία διότι από την άμπελο βγαίνει το κρασί, συμβολίζει επίσης και την Εκκλησία, ο Χριστός λέγει ἐγώ εἰμι ἡ ἄμπελος, ὑμεῖς τὰ κλήματα. Έχουμε και την Παναγία στην υμνογραφία της Εκκλησίας μας να παρομοιάζεται ως η άμπελος που βλάστησε, γέννησε δηλαδή, τον Χριστό, Θεοτόκε σὺ εἶ ἡ ἄμπελος ἡ ἀληθινή, ἡ βλαστήσασα τὸν καρπὸν τῆς ζωῆς.
Αστέρι
Συμβολίζει τον Χριστό ο οποίος όπως το αστέρι στην ναυσιπλοΐα δείχνει στους πιστούς τον δρόμο προς αυτόν. Συμβολίζει και τον αληθινό πιστό ο οποίος με την ζωή του και το παράδειγμά του λάμπει μέσα στον κόσμο ἵνα γένησθε ἄμεμπτοι καὶ ἀκέραιοι, τέκνα Θεοῦ ἀμώμητα ἐν μέσῳ γενεᾶς σκολιᾶς καὶ διεστραμμένης, ἐν οἷς φαίνεσθε ὡς φωστῆρες ἐν κόσμῳ και εν τέλει γίνεται λαμπρός όπως το πρωινό αστέρι καὶ δώσω αὐτῷ τὸν ἀστέρα τὸν πρωϊνόν.
Ελάφι 
Συμβολίζει τον θρησκευτικό ζήλο και τον Χριστιανό που διψάει για τον λόγο του Θεού. Ὅν τρόπον ἐπιποθεῖ ἡ ἔλαφος ἐπὶ τὰς πηγὰς τῶν ὑδάτων, οὕτως ἐπιποθεῖ ἡ ψυχή μου πρός σέ, ὁ Θεός. Δηλαδή, όπως το διψασμένο ελάφι ποθεί πολύ και τρέχει στις πηγές των καθαρών νερών, έτσι και η ψυχή μου σε ποθεί Θεέ μου.
Κυπαρίσσι
Συμβολίζει την υπομονετικότητα και την καρτερικότητα επειδή μεγαλώνει αργά και το ξύλο τους κρατάει στον χρόνο, συμβολίζει όμως κυρίως τον θάνατο για αυτό τον λόγο το βλέπουμε στα κοιμητήρια.

Σιτάρι
Συμβολίζει τον Χριστό ο οποίος παρομοίασε εαυτόν με σπορέα και την διδασκαλία του με  σπόρο σιταριού, ὡμοιώθη ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν ἀνθρώπῳ σπείραντι καλὸν σπέρμα ἐν τῷ ἀγρῷ αὐτοῦ·, συμβολίζει και το Θείο Πάθος, λέει ο Χριστός ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἐὰν μὴ ὁ κόκκος τοῦ σίτου πεσὼν εἰς τὴν γῆν ἀποθάνῃ, αὐτὸς μόνος μένει· ἐὰν δὲ ἀποθάνῃ, πολὺν καρπὸν φέρει, η θυσία του Χριστού έφερε πολύ καρποφορία.

Αετός
Αν και υπάρχει στην Βίβλο σαν συμβολισμός δεν τον βλέπουμε στα πρώτα Χριστιανικά χρόνια διότι χρησιμοποιούνταν από την Ρωμαϊκή αυτοκρατορία, είναι ο αετός με το αρκτικόλεξο SPQR  
Senatus PopulusQue Romanus - Σύγκλητος λαός Ρωμαίων, η Σύγκλητος και ο λαός της Ρώμης.
Στην Αποκάλυψη έχουμε κατά την περίοδο του Αντιχρίστου να δίδονται στην Εκκλησία δύο φτερούγες του αετού, προφανώς του Χριστού, ώστε να ξεφύγει από την μανία του Αντίχριστου καὶ ἐδόθησαν τῇ γυναικὶ δύο πτέρυγες τοῦ ἀετοῦ τοῦ μεγάλου, ἵνα πέτηται εἰς τὴν ἔρημον εἰς τὸν τόπον αὐτῆς, ὅπως τρέφηται ἐκεῖ καιρὸν καὶ καιροὺς καὶ ἥμισυ καιροῦ ἀπὸ προσώπου τοῦ ὄφεως. Επίσης ο αετός συμβολίζει την ανάσταση και την νέα ζωή της αφθαρσίας οἱ δὲ ὑπομένοντες τὸν Θεὸν ἀλλάξουσιν ἰσχύν, πτεροφυήσουιν ὡς ἀετοί, δραμοῦνται καὶ οὐ κοπιάσουσι, βαδιοῦνται καὶ οὐ πεινάσουσιν. Δηλαδή, εκείνοι όμως οι οποίοι υπομένουν και περιμένουν τον Κύριο θα πάρουν νέα μεγαλύτερη δύναμη, θα βγάλουν νέα φτερά σαν αετοί, θα τρέχουν και δεν θα καταβάλλονται από κόπο, θα βαδίζουν και δεν θα πεινάσουν. 






0 σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου